دنیای امروزی به دلیل رشد سریع علم و تکنولوژی به دهکده ای جهانی تبدیل شده که هیچ انسانی از دریافت اطلاعات و اخبار پیرامونش محروم نمی ماند. حجم اطلاعاتی که در طول شبانه روز توسط وسایل ارتباط جمعی از جمله اینترنت، تلویزیون، روزنامه، سینما و شبکه های مجازی در سرتاسر دنیا منتشر می شود بسیار بالا و متنوع است. به همین دلیل عصر امروز را عصر ارتباطات و انفجار اطلاعاتمی نامند. وجود وسایل ارتباط جمعی با انتقال اطلاعات و مبادله افکار نقش بزرگ و بسیار موثری را در زندگی بشر امروزی بازی می کند به گونه ای که افکار عمومی جوامع بر اساس اخبار و اطلاعاتی که روزانه منتشر می شود شکل می گیرد. بنابراین دولت ها، کمپانی های رسانه ای، نهادها، سازمانها و گروههای مختلف همواره تلاش می کنند تا با تاثیر گذاردن بر توده ها به نحوی شیوه عمل و اندیشه آنان را کنترل نموده و در جهت مورد نظر خود هدایت نمایند. رسانه های گروهی می توانند با کارکرد مثبت خویش در عرصه های سیاسی، فرهنگی و اقتصادی به موازات تحولات عمیق در نهادهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و دگرگونی باورها و ارزش های مسلم جامعه کار ساز بوده و موجبات پیشرفت جوامع را فراهم سازند. امروزه هیچ جامعه ای انحصاراً در اختیار اخبار و اطلاعات منتشره از سوی دولت های خود نیست بلکه در اختیار رسانه ها و کشورهایی است که بتوانند اعتماد عمومی آنها را جلب کنند. از طرفی افراد جامعه با اطلاع از اخبار و اطلاعات روز  می توانند از فرصت های بهتری استفاده نموده و از تهدیدات و خطرات پیشرو پیشگیری نمایند.

یکی از مهمترین حوزه های تاثیر پذیر از رسانه، حوزه آموزش عمومی است. در دنیای امروزی، فرآیند آموزش از انحصار مدارس، آموزشگاه ها و سیستم های دولتی خارج شده و جهان پهناور به واسطه وسایل متنوع ارتباط جمعی و بویژه اینترنت به عرصه ی آموزش همگانی تبدیل گردیده است. در این فرآیند وسایل ارتباط جمعی، محدودیت هایی از قبیل مکان و زمان، محدودیت سنی، محدودیت های اقلیمی و… را از میان برداشته اند. در زمینه ی سیاست و حکومت، همان گونه که رسانه ها بر تصمیمات سیاست مداران و هیات حاکمه اثر می گذارند، به منزله ی ابزاری قدرتمند جهت تثبیت و ادامه حکومت حاکمان بوده و نقش محوری در بسط برنامه های حاکمیتی دارند.

یک رسانه با انعکاس واقعیت ها، نقد سازنده، پیش بینی بحران ها، تبلیغات موثر، آموزش در حوزه های مختلف، اعتماد سازی و افکارسنجی به موقع بر روی جوامع هدف اثر گذار بوده و به عنوان یک بازوی توانمند سیستمی در جامعه ایفای نقش نماید. بررسی ها نشان داده است که رسانه های حکومتی به دلیل سوء ظن جوامع از اقبال و اعتماد عمومی جوامع خویش برخوردار نیستند. به همین دلیل حاکمان جوامع و سیاستمدران این عرصه تلاش نموده اند به فراخور رشد فکری و شعور اجتماعی جوامع خویش مجوز فعالیت رسانه های مستقل و خصوصی را صادر نموده و با باز گذاشتن فضای رسانه ای برای منتقدین و صاحبان اندیشه فضای لازم را برای تقارب، تضارب افکار و پویایی جوامع و سیستم حکومتی خود را فراهم آورند.  رسانه های مستقل با شفاف سازی در حوزه های مختلف نه تنها موجبات رشد و تعالی جوامع خویش را فراهم می کنند بلکه به تدریج از ایجاد بحران های مدیریتی و انسانی، فساد سیستمی جلوگیری نموده، به اصلاح امور جامعه و حکومت کمک می کنند.

کشورهای فاقد رسانه های مستقل و آزاد، دروازه ورود اخبار و اطلاعات ناسالم و هدایت شده را بر روی جوامع خود باز نموده و اعتماد عمومی مردم خود را به تدریج از سلب می کنند. نبود رسانه های آزاد و تحلیلگر در یک کشور، در نهایت موجب انباشت سوال های بی پاسخ فراوان در افکار عمومی جامعه شده و بن بست های فراوانی را در مقابل جامعه ایجاد خواهد نمود.  نتیجه این امر از هم گسیختگی جامعه، ایجاد بحران های اجتماعی و ایجاد فاصله زیاد بین آحاد ملت و حاکمان و در نهایت سقوط نظام حکومتی را در پی خواهد داشت.

* چاپ شده در روزنامه سراسری صدای ملت ۱۱ آذر ۹۸